Verimlilik Artırıcı Proje (VAP) Danışmanlığı

Verimlilik Artırıcı Proje (VAP); mevcut ekipman, sistem veya proseslerdeki enerji kayıplarını azaltmak için geliştirilen, enerji tasarrufu ve yatırım maliyeti teknik hesaplarla ortaya konulan mühendislik projesidir. VAP Destek Programı ise uygun bulunan projelerin yatırım giderlerinin belirli bir bölümünün Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı tarafından karşılanmasını sağlar.

Asanmek olarak sanayi ve bina sektörlerindeki EVD yetkilerimizle; proje uygunluk değerlendirmesi, saha ölçümleri, teknik dosya hazırlama, başvuru takibi ve uygulama sonrası tasarruf doğrulama çalışmalarında hizmet sunuyoruz.

VAP Danışmanlığı Nedir?

VAP danışmanlığı, planlanan enerji verimliliği yatırımının destek koşullarına uygun biçimde geliştirilmesi ve başvuru sürecinin teknik olarak yönetilmesidir.

Çalışmamızda önce mevcut sistemin enerji performansını ve işletme ihtiyacını değerlendiririz. Ardından önerilen uygulamanın aynı üretim veya hizmet koşullarında sağlayabileceği tasarrufu hesaplar; yatırım maliyetini, geri ödeme süresini ve ölçme yöntemini belirleriz.

Hizmet kapsamımız şunları içerir:

• Projenin destek programına uygunluğunun incelenmesi.
• Mevcut durum ölçümleri ve enerji tasarrufu hesapları.
• Ekipman seçeneklerinin ve tedarikçi tekliflerinin teknik değerlendirilmesi.
• Başvuru dosyası ve eklerinin hazırlanması.
• EVDES başvuru işlemlerine ve teknik açıklama taleplerine destek.
• Uygulama öncesi ve sonrası denetimlere hazırlık.
• Proje değişikliklerinin teknik değerlendirilmesi.
• Uygulama sonrası ölçümler, tasarruf doğrulaması ve raporlama.

Destek kararı ve resmî denetim değerlendirmeleri Bakanlığın yetkisindedir. Asanmek, projenizin hazırlanması ve başvuru sürecinin yürütülmesinde teknik danışmanlık sağlar.

VAP Destek Programı ve Finansman

VAP Destek Programı, uygun enerji verimliliği yatırımlarının maliyetlerinin bir bölümünün Bakanlık tarafından desteklenmesini sağlar. Güncel oran, üst limit, denetim bedelleri ve ödeme koşulları için VAP desteği sayfamızı inceleyebilirsiniz.

VAP Başvuru Şartları Nelerdir?

VAP başvurusu için EVDES kaydı, TS EN ISO 50001 belgesi ve işletmenin tabi olduğu enerji yöneticisi ile enerji tüketimi bildirim yükümlülüklerinin karşılanması gerekir. Asanmek, işletmenizin ve yatırımınızın Bakanlığın geçerli başvuru kriterlerine uygunluğunu başvuru öncesinde kontrol eder. Kamu idareleri ile diğer kamu kurum ve kuruluşları program kapsamı dışındadır. Kojenerasyon projelerinde ilgili verim belgesi de aranır. Ayrıntılar için VAP başvuru şartlarını inceleyebilirsiniz.

Asanmek olarak başvuru öncesinde işletmenizin belgelerini ve planladığınız yatırımın destek koşullarına uygunluğunu inceleriz. Mevcut sistemin enerji tüketimini ölçer, önerilen uygulamanın sağlayacağı tasarrufu hesaplar ve uygulama sonrası doğrulama yöntemini belirleriz.

Verimlilik Artırıcı Proje Örnekleri

VAP proje örnekleri, mevcut tesislerde enerji tüketimini azaltan ekipman değişimlerini, sistem iyileştirmelerini ve enerji geri kazanımı uygulamalarını kapsar. Bakanlığın programında pompa, fan, kazan, fırın, basınçlı hava, buhar kapanı ve elektrik motoru gibi ekipmanların yanı sıra proses düzenlemeleri ve ısıtma-soğutma uygulamaları da yer almaktadır. Her projenin destek uygunluğu ayrıca değerlendirilir. Bakanlık VAP destek kapsamı

Pompa Sistemlerinde Verimlilik

İhtiyacın üzerinde kapasiteyle çalışan pompalar, gerekli debiyi sağlamak için gereğinden fazla enerji tüketebilir. Uygun pompa seçimi, çalışma sırasının düzenlenmesi veya değişken hız sürücüsü uygulaması değerlendirilebilir.

İyileştirme, sistemin gerçek debi ve basınç ihtiyacına göre tasarlanmalıdır.

Fan ve Havalandırma Sistemlerinin İyileştirilmesi

Üretim ihtiyacı değişmesine rağmen sabit hızda çalışan fanlarda enerji tasarrufu potansiyeli bulunabilir. Hava debisinin ihtiyaca göre ayarlanması, uygun fan seçimi ve kanal basınç kayıplarının azaltılması değerlendirilebilir.

Uygulama sırasında gerekli hava kalitesi ve proses koşulları korunmalıdır.

Basınçlı Hava Sistemlerinin İyileştirilmesi

Kompresörlerin yük profili, çalışma basıncı ve işletmenin hava ihtiyacı birlikte incelenir. Uygun kapasite seçimi ve kompresörlerin koordineli çalışmasıyla gereksiz elektrik tüketiminin azaltılması hedeflenir.

Kaçakların giderilmesiyle değişen hava ihtiyacı, kompresör kontrolüne de yansıtılmalıdır.

Yüksek Verimli Elektrik Motorlarına Geçiş

Uzun süre çalışan verimsiz motorların, yük ihtiyacına uygun yüksek verimli motorlarla değiştirilmesi değerlendirilebilir. Motorun kapasitesi ve bağlı olduğu ekipmanın çalışma koşulları birlikte ele alınır.

Tasarruf potansiyelinde motor verimi kadar yıllık çalışma süresi ve gerçek yüklenme oranı da belirleyicidir.

Kazan Sistemlerinde Verimlilik Artışı

Kazanların gerçek ısı ihtiyacına uygun çalıştırılması, yanma kontrolünün iyileştirilmesi ve uygun koşullarda ekonomizer kullanılması yakıt tüketimini azaltabilir.

Kazan kapasitesi, baca gazı özellikleri ve besleme suyu sıcaklığı birlikte değerlendirilerek işletmeye uygun çözüm belirlenir.

Buhar Kapanları ve Kondens Geri Kazanımı

Arızalı buhar kapanları canlı buhar kaybına yol açabilir; geri kazanılmayan sıcak kondens ise kullanılabilir enerjinin sistem dışına çıkmasına neden olur. Buhar kapanlarının iyileştirilmesi ve uygun kondensin kazan dairesine döndürülmesi değerlendirilebilir.

Kondens kalitesi ve proses kaynaklı kirlenme riski, geri dönüş tasarımında dikkate alınmalıdır.

Endüstriyel Fırınlarda Enerji Verimliliği

Endüstriyel fırınlarda yanma kontrolü, sıcaklık dağılımı ve çalışma düzeninin iyileştirilmesiyle ürün başına enerji tüketimi azaltılabilir. Uygun durumlarda verimsiz ekipmanın değiştirilmesi veya mevcut sistemin rehabilitasyonu değerlendirilebilir.

Enerji performansı incelenirken ürün kalitesi, üretim kapasitesi ve işlem sıcaklığı birlikte korunmalıdır.

Soğutma Sistemlerinin İyileştirilmesi

Mevcut soğutma gruplarının gerçek yük profiline uygun sistemlerle değiştirilmesi veya birden fazla cihazın çalışma sırasının düzenlenmesi değerlendirilebilir. Sıcaklık ayarları ve yardımcı ekipmanların kontrolü de toplam tüketimi etkiler.

Değerlendirme yalnızca soğutma grubunu değil, ilgili pompa ve fanları da kapsamalıdır.

Proses Kontrolü ve Otomasyon İyileştirmeleri

Üretim durduğunda çalışmaya devam eden veya ihtiyacın üzerinde enerji kullanan sistemler, prosesle bağlantılı kontrol uygulamalarıyla iyileştirilebilir. Sensörler ve otomasyon üzerinden sıcaklık, basınç, debi veya çalışma süresi düzenlenebilir.

Projenin teknik gerekçesi, kontrol değişikliğinin hangi gereksiz tüketimi ortadan kaldırdığını açıkça göstermelidir.

Atık Isının Yeniden Kullanılması

Proseslerden veya ekipmanlardan çıkan kullanılabilir ısı, başka bir ihtiyacın karşılanmasında değerlendirilebilir. Kompresör atık ısısıyla su ısıtılması veya sıcak proses akışkanlarıyla besleme suyu ön ısıtılması teknik örnekler arasındadır.

Isı kaynağı ile tüketim ihtiyacının sıcaklık ve çalışma saatleri bakımından uyumlu olması gerekir. Atık enerjinin geri kazanılması Bakanlığın program kapsamındaki uygulama alanlarındandır. VAP program kapsamı

Kojenerasyon Sistemleri

Kojenerasyon, elektrik ve faydalı ısının birlikte üretildiği sistemlerdir. İşletmenin elektrik ve ısı ihtiyacının eş zamanlı karşılanabildiği koşullarda enerji kaynaklarının daha verimli kullanılması hedeflenir.

Kapasite seçiminde yalnızca elektrik tüketimi değil, üretilen ısının yıl boyunca ne ölçüde kullanılabileceği de incelenmelidir. Kojenerasyon projeleri Bakanlığın güncel VAP duyurusunda ayrıca yer almaktadır. 2026 VAP düzenlemesi

Atık Isıdan Elektrik Üretimi

Uygun sıcaklık ve sürekliliğe sahip atık ısı kaynakları, elektrik üretimi amacıyla değerlendirilebilir. Bu yaklaşımda kullanılmadan uzaklaştırılan ısının bir bölümü elektrik enerjisine dönüştürülür.

Kaynağın sıcaklığı, debisi, yıllık kullanılabilirliği ve sistemin yardımcı tüketimleri teknik fizibilitenin temelini oluşturur. Atık ısıdan elektrik üretimi, Bakanlığın güncel duyurusunda belirtilen proje türlerindendir. 2026 VAP düzenlemesi

Yenilenebilir Enerji Kaynaklı Isı Üretimi

İşletmenin mevcut ısı ihtiyacının yenilenebilir enerji kaynaklarıyla karşılanmasına yönelik projeler değerlendirilebilir. Teknik çözüm; ihtiyaç duyulan sıcaklık, kaynak sürekliliği ve mevcut ısıtma sistemiyle uyum üzerinden belirlenir.

Bakanlığın güncel duyurusunda bu başlık ısı üretimi olarak tanımlanmaktadır; yenilenebilir kaynaklardan elektrik üretimiyle aynı kapsamda yorumlanmamalıdır. 2026 VAP düzenlemesi

Bu uygulamaların başvuruya uygunluğunu değerlendirmek için VAP başvuru şartları, teknik hazırlık aşamalarını incelemek için VAP dosyası hazırlama sayfamızı ziyaret edebilirsiniz.

Enerji izleme sistemi maliyetleri, sunulan proje kapsamında kurulmaları durumunda yatırım bedeline dâhil edilerek destek açısından değerlendirilebilir.

VAP Dosyasında Tasarruf Nasıl Hesaplanır?

VAP dosyasında mevcut sistem ile önerilen sistem, karşılaştırılabilir işletme koşulları üzerinden değerlendirilir. Üretimin azaldığı bir dönemde enerji tüketiminin düşmesi, tek başına verimlilik artışı anlamına gelmez. Üretim miktarı, çalışma süresi, yük profili, sıcaklık, basınç veya debi gibi tüketimi etkileyen değişkenler hesaplamaya katılır.

Örneğin bir kompresör değişiminde yalnızca motor etiket güçlerini karşılaştırmak yeterli değildir. Sistemin ürettiği hava miktarı, çalışma basıncı, yükte ve boşta çalışma süreleri birlikte incelenmelidir.

Teknik değerlendirmede:

• Ölçüm verileri, işletme kayıtları ve mühendislik kabulleri ayrıştırılır.
• Mevcut ve önerilen durum için yıllık enerji tüketimi hesaplanır.
• Enerji tasarrufu, kullanılan birim fiyatlarla mali tasarrufa dönüştürülür.
• İlave işletme ve bakım giderleri değerlendirilir.
• Yatırım bedeli ve geri ödeme süresi belirlenir.
• Birden fazla iyileştirmenin sağladığı tasarrufların mükerrer hesaplanması önlenir.

Bu yaklaşım, yatırım kararının ve uygulama sonrası doğrulamanın aynı teknik temele dayanmasını sağlar.

Asanmek ile VAP Başvuru Süreci Nasıl İlerler?

1. Ön uygunluk değerlendirmesi: İşletmenin belgeleri, yatırım konusu, proje bütçesi ve destek koşulları incelenir.
2. Mevcut durumun belirlenmesi: Projeye esas ölçümler yapılır; çalışma koşulları ve enerji tüketimleri kaydedilir.
3. Teknik ve ekonomik analiz: Ekipman seçenekleri, tasarruf hesapları, yatırım bedeli ve geri ödeme süresi değerlendirilir.
4. Başvuru dosyası: Teknik açıklamalar, hesaplar, çizimler, ölçüm bilgileri ve maliyet belgeleri hazırlanır.
5. Başvuru ve inceleme takibi: EVDES işlemleri, teknik açıklama talepleri ve denetim hazırlıkları koordine edilir.
6. Uygulama takibi: Satın alma ve uygulama planının onaylanan projeyle uyumu kontrol edilir.
7. Doğrulama ve raporlama: Uygulama sonrası performans ölçülür; destek değerlendirmesi için gerekli teknik bilgiler hazırlanır.

Projenin uygulanması ve tamamlandığının bildirilmesi için süre, bildirilen başlangıç tarihinden itibaren iki yıldır.

Desteklenen projeye ilişkin gerçekleşen değerleri içeren değerlendirme raporu, son denetim tarihinden bir yıl sonra Bakanlığa gönderilir.

VAP Danışmanlık Ücreti Nasıl Belirlenir?

VAP danışmanlık bedeli; proje sayısına, ölçüm kapsamına, sistemin teknik özelliklerine, hesaplama ihtiyacına ve uygulama sonrası hizmetlere göre belirlenir.

Teklifte proje hazırlama, saha ölçümleri, başvuru takibi, denetimlere katılım ve uygulama sonrası doğrulama hizmetlerinin kapsamı ayrı ayrı açıklanır. Bakanlık denetim bedelleri ile üçüncü taraf hizmet giderlerinin teklife dâhil olup olmadığı belirtilir.

Neden Asanmek ile Çalışmalısınız?

Asanmek’in sanayi ve bina sektörlerindeki EVD yetkileri, farklı tesis türlerindeki enerji verimliliği yatırımlarının ilgili uzmanlıkla değerlendirilmesini sağlar.

Çalışmalarımızda:

• Tasarruf hesaplarını tesisin gerçek işletme koşullarına dayandırırız.
• Ekipman seçimini yalnızca katalog verimleriyle sınırlamayız.
• Başvuruda önerilen uygulama ile sahadaki gerçekleşmenin uyumunu takip ederiz.
• Ölçüm yöntemini proje hazırlığında belirleyerek doğrulama sürecini planlarız.
• İşletmenin teknik, satın alma ve mali işler ekipleri arasında gerekli bilgi akışını destekleriz.

Sıkça Sorulan Sorular

VAP Başvurusu İçin Detaylı Enerji Etüdü Zorunlu mu?

Hayır. VAP başvurusu, enerji etüdü kapsamında veya etüt dışında hazırlanan projelerle yapılabilir. Her iki durumda da mevcut tüketim, beklenen tasarruf ve hesaplama yöntemi teknik verilerle belgelenmelidir. İşletmenin periyodik enerji etüdü yükümlülüğü ayrıca devam eder.

VAP Projesini Kim Hazırlayabilir?

Projeler EVD şirketlerine veya etüt-proje sertifikasına sahip mühendislere hazırlatılabilir. 15 milyon TL yatırım üst sınırı, sertifikalı mühendislerin hazırlayacağı projelere ilişkindir; programın genel destek üst limitiyle karıştırılmamalıdır.

Aynı Anda Kaç VAP Başvurusu Yapılabilir?

Devam edenler dâhil en fazla beş proje sınırı vardır. Tamamlanarak Bakanlığa bildirilen projeler bu sayıya katılmaz.

VAP’ta %90 Tasarruf Şartı Ne Anlama Gelir?

Tesis tüketiminin %90 azalması değildir. Gerçekleşen tasarrufun öngörülen tasarrufa oranıdır. Ödeme değerlendirmesinde bu oranın %90’ın üstünde olması gerekir.

Destek Onayından Önce Ekipman Satın Alınabilir mi?

Başlanmış projeler kapsam dışındadır. Proje alımlarının faturaları, bildirilen proje başlangıç tarihinden sonra düzenlenmelidir.

Onaylanan Projede Ekipman Değiştirilebilir mi?

Evet, Bakanlığın uygun görüşüyle revizyon yapılabilir. Onaysız değişiklik, projenin destek kapsamından çıkarılmasına neden olur.

GES, İkinci El Ekipman veya Leasing VAP Kapsamına Girer mi?

Yenilenebilir kaynaklardan elektrik üretimi, ikinci el ekipman ve leasing projeleri kapsam dışındadır.

Otel, AVM ve Ticari Binalar VAP Desteğinden Yararlanabilir mi?

Evet. VAP desteği yalnızca sanayi işletmeleriyle sınırlı değildir. Başvuru şartlarını karşılayan otel, AVM ve ticari bina işletmeleri; ısıtma, soğutma, pompa, fan ve diğer enerji kullanan sistemlerindeki verimlilik yatırımları için başvurabilir. Destek kararı, projenin teknik ve mali değerlendirmesi sonucunda verilir.

VAP Başvuruları Hangi Aylarda Yapılır?

VAP başvuruları, Bakanlığın ilan ettiği takvim doğrultusunda EVDES üzerinden yapılır. Her yıl geçerli sabit bir ay aralığı bulunmaz; Bakanlık sürekli veya dönemsel başvuru kabul eder. Asanmek, başvurunuzu geçerli takvim ve dosya formatına göre hazırlar.

VAP ile Başka Bir Destek Birlikte Kullanılabilir mi?

Aynı ekipman için başka bir kamu kurumunun desteğine başvurulmuş veya destek alınmışsa VAP başvurusu yapılamaz. İşletmenin farklı yatırımlar için destek kullanması ise her programın kendi koşullarına göre değerlendirilir.

Her enerji verimliliği yatırımı VAP desteği alabilir mi?

Her yatırım otomatik olarak destek kapsamına girmez. Proje konusu, yatırım bedeli, geri ödeme süresi ve başvuru sahibine ilişkin koşullar birlikte değerlendirilir.

VAP ile enerji etüdü arasındaki fark nedir?

Enerji etüdü, tüketim yapısını ve iyileştirme fırsatlarını ortaya koyar. VAP ise seçilen iyileştirmenin teknik çözümünü, maliyetini, tasarruf hesabını ve uygulama yöntemini somutlaştırır.

Verimlilik artırıcı proje desteği kesin olarak alınabilir mi?

Destek kararı Bakanlığın değerlendirmesine bağlıdır. Teknik dosyanın hazırlanması, başvurunun veya ödemenin kesinleştiği anlamına gelmez.

Projenizin VAP Desteğine Uygunluğunu Değerlendirelim

Planladığınız yatırımın konusunu, mevcut ekipman bilgilerini ve yaklaşık bütçesini paylaşın. Projenizin destek koşullarına uygunluğunu, ölçüm ihtiyacını ve başvuru için gereken çalışmaları birlikte belirleyelim.

İletişim: 0232 461 63 61 / 0505 232 71 17

VAP Ön Değerlendirmesi Talep Edin

Resmî Kaynaklar

ETKB — VAP düzenlemeleri · EVDES